Vier syndicalisten nemen het woord

 

Marc Staelens (secretaris ABVV metaal Oost-Vlaanderen)

‘Waarom ik voor een staking ben? Omdat niet in verzet gaan geen verbetering brengt. Dit is de ergste aanval op de bevolking die ik meegemaakt heb. Daarenboven is een actie nog nooit ingezet met een meerderheid, altijd hebben wij met in minderheid de strijd ingezet en nam door de actiebereidheid toe… Mensen gaan in discussie en het bewustzijn neemt toe. We gaan duidelijke actiepunten naar voren schuiven en dit liefst in gemeenschappelijk vakbondsfront. Onze eisen zullen onder druk moeten afgedwongen worden vanuit de bedrijven. De angst moet van kamp veranderen!’

Herman Luyckx (gewezen BBTK secretaris)

‘Ik ben geen delegee en als 60-jarige werkloze-met-bedrijfstoeslag ben ik niet eens in de mogelijkheid om te staken, hoogstens kan ik ergens een piket gaan versterken.Er zijn natuurlijk onnoemelijk veel redenen om over te gaan tot een algemene staking.

Vooreerst zijn er de tientallen ingrepen waarmee allerlei beroepsgroepen getroffen worden in het kader van de aanval op het brugpensioen en de pensioenleeftijd. Dat dit veel dieper snijdt dan een ‘generatiepact in het kwadraat’ werd eind november zelfs al toegegeven door Itinera-directeur Marc De Vos (die er uiteraard erg blij mee was, al was hij ook clever genoeg om in te zien dat die maatregelen de activiteitsgraad van de 55-plussers niet zullen verhogen zolang de werkgevers niet onder druk worden gezet om oudere werknemers aan te werven of in dienst te houden). Met die maatregelen zullen vooral de oudere werklozen, leefloners en arbeidsongeschikten fors in aantal stijgen. Alleen de werkgevers, de bedrijven en instellingen die niet langer een bijpassing moeten betalen en bovendien gemakkelijker tot ontslag zullen overgaan, profiteren hiervan. Voor de sociale zekerheid daarentegen betekent dit geen euro erbij, integendeel.

Daarnaast heeft minstens 80% van de bevolking redenen om verontwaardigd te zijn vanwege alle kansen die de regering Di Rupo – Van Quickenborne gemist heeft om de fiscale druk op de bevolking rechtvaardiger te verdelen. Linkse socialisten, linkse ecologisten en de vakbonden verkondigen al langer dan vorig jaar dat er miljarden euro’s voor het rapen liggen als de vennootschappen, de grote vermogens en de super hoge lonen (al dan niet aangedikt met managersbonussen) volgens draagkracht belast zouden worden. Èn als fiscale fraude efficiënter wordt bestreden.

Alleen al de vaststelling dat er helemaal niet zo fors bespaard had moeten worden als de banken en financiële holdings zich niet zo onverantwoordelijk als gokverslaafden hadden gedragen is een voldoende reden om hard op tafel te kloppen.

Omdat dit allemaal te maken heeft met het onevenwichtige besparingsbeleid van de centrumrechtse regering is het zonder meer duidelijk en volstrekt terecht dat de aangekondigde staking een politieke staking genoemd kan worden.

Maar een politieke staking heeft in de huidige context ook nadelen. Zowel in Vlaanderen, in Brussel als in Wallonië is de meerderheid van de bevolking – en in ieder geval het gros van de media – opgelucht dat er na 541 dagen politieke crisis eindelijk een regering is. In elk van die gewesten is de partijpolitieke oppositie ofwel onbeduidend qua electoraal gewicht ofwel rechts tot extreemrechts. Het rechts-economische zweepeffect van de N-VA is sterker dan de regeringspartijen openlijk durven toegeven. En bovendien is er de druk van het neoliberale Europa en de hypernerveuze financiële markten.

Daarom geloven weinigen dat één dag staking, hoe algemeen ook, de regering tot fundamentele toegevingen zal dwingen. Daarom zijn vele vakbondsleden, ook ervaren en strijdbare vakbondsmilitanten, ontmoedigd, al was het maar omdat ze zien dat zelfs in het veel zwaarder getroffen Griekenland de vakbonden na maandenlang actie voeren geen greep op de situatie krijgen.

Dan maar niet staken? Maar wat doe je dan met de verontwaardiging die onder de huid van het politieke landschap zo diep en breed aan het razen is? Daarom zou de staking van 30 januari iets onverwacht moeten doen, iets waarmee de tienduizenden die de vakbonden kunnen mobiliseren (nogmaals) hun woede uitschreeuwen, al was het symbolisch? Niet als eindpunt maar als een oorverdovende vloek die lang blijft nazinderen.’

Sven Naessens (ABVV Total)

Waarom staak ik mee op 30 januari? Het draait allemaal rond ideologie en welke wereld je voor ogen hebt. Een koude, kille wereld vol egoïsme is niet de mijne. Rijk zijn mag, dat andere meer hebben dan sommige is ook geen probleem. Maar het verschil is gewoonweg grotesk en dat men dat verschil nog wil laten toenemen door anderen overboord te zwieren crapuleus.

Welke betekenis heeft de staking ? Momenteel is dat voor mij nog niet helemaal duidelijk. Het is alvast een tweede aanzet tot verzet maar het geloof in dat verzet moet nog groeien. Ik hoop dat deze staking als betekenis heeft dat er weldra op Europees vlak ook 24 uren stakingen worden georganiseerd. Dan kan de strijd echt losbarsten.

Wat zijn de belangrijkste eisen van de staking? De eisen van de vakbond zijn gekend en legitiem. Van verworvenheden moet men afblijven, reguleringen moeten er komen. Al blijf ik denken dat we beter ook naar onze buren, en de rest van Europa, kijken als we voor zulke zaken willen gaan. De belangrijkste eis blijft volgens mij de schreeuw naar een sociaal Europa in plaats van het neoliberale Europa dat we nu kennen.

Hoe ga je om met de twijfel dat het iets zal uithalen?
Het fatalisme zit er ferm in. Als vakbonden zijn we daar mede verantwoordelijk voor natuurlijk. Als we de laatste jaren hebben gestreden was het steeds weer tegen iets en moesten we content zijn dat we ervoor konden zorgen dat nieuwe, asociale maatregelen werden bijgeschaafd. Dat maakt wel dat we steeds weer hebben ingeleverd. Het ontbreekt ons aan een succesvolle strijd voor iets. Willen we het fatalisme er terug uit halen en omwisselen voor strijdvaardigheid, dan zullen de vakbonden dat moeten beginnen inzien en er voor 100% moeten gaan. Zelf zit ik niet zozeer met twijfel, eerder vol ongeduld wachtend op een signaal van de vakbonden rond een offensieve strategie. Ik geloof ook in de haalbaarheid van een offensieve strategie, er zijn genoeg zaken die de mensen wakker houden. Want we kunnen nu eenmaal niet strijden tegen de geglobaliseerde aanvallen zonder dat geloof. Daar ligt dan ook de sleutel tot succes lijkt me .

Fred Guldentops (delegee ACOD spoor)

Waarom staak ik mee? Eigenlijk eenvoudig: omdat mijn vakbond beslist heeft om mee te staken. Ik ben zelf vakbondsdelegee dus het is normaal dat ik meestaak. Ik ben destijds actief geworden in de vakbond nadat ik slachtoffer was van een vorm van willekeur van de directie. Omdat de vakvondsman mij toentertijd goed verdedigd heeft, heb ik beslist om iets terug te doen, en zelf delegee te worden om mij in te zetten voor anderen. Ik merk dat het syndicaal engagement mij een enorme meerwaarde geeft op mijn werk, ik kan het iedereen aanraden om te doen (er zijn wel geen rechtstreekse sociale verkiezingen bij ons, maar je moet wel een aantal cursussen volgen over veiligheid, sociale zekerheid, geschiedenis van de vakbeweging enz. Om delegee te kunnen worden). Ik merk ook dat het bedrijf zonder de vakbonden niet zou kunnen draaien. Ze zorgen eigenlijk voor sociale cohesie, en voor respect op het werk. Dat wil niet zeggen dat er soms geen kritiek mag zijn, maar ik heb voor de NMBS al verschillende jobs gedaan, en kan zeggen dat er een wereld van verschil is tussen moeten gaan werken in een bedrijf zonder vakbondswerking, en mogen gaan werken in één met. Al was het maar om met de goesting naar het werk te gaan elk dag.

In de 6 jaren dat ik bij de NMBS werk, heb ik op die manier 6 maal een dag gestaakt, en nog 2 of 3 maal een werkonderbreking van 1 uur gedaan. Dus eigenlijk wel een pak minder dan de zaken die vaak over ons in de kranten staan, zoals “spoorpersoneel staakt om de drie weken” of “het zijn sociale verkiezingen”, of “ze willen een verlengd weekend”. Dat zijn zeer tendentieuze berichten, die voor wie de situatie bij de spoorwegen een beetje volgt en de vakbondswerking kent, niet kloppen met de realiteit. Ik merk ook dat de vakbondsleiding (de zogenaamde “vrijgestelden”) bij ons steeds eerst alle andere middelen van overleg uit de kast halen wanneer er een conflict is, vooraleer tot de stakingsaanzegging over te gaan. Vaak zelfs op een moment dat sommige collega’s vinden dat er al rapper mocht gestaakt worden. De momenten dat er echt gestaakt wordt, is meestal pas wanneer de directie het sociaal overleg niet nakomt, of gemaakte afspraken aan haar laars lapt, of er drastische besparingsmaatregelen zonder ‘boe of ba’ doorjaagt.

Bij de staking van 30 januari had ik de indruk dat het wel een beetje moeilijk lag voor onze vakbondsleiding om er van bij het begin carte blanche voor te geven. Dat komt waarschijnlijk omdat het een staking met een duidelijk politiek karakter is. We staken tegen het ganse regeerakkoord, niet specifiek tegen enkel herstuctureringen bij ons op het werk. Aangezien het dan nog een regering met socialisten is, de partij die historisch “uit de baard van de vakbond gegroeid is”, om het zo te zeggen, is het begrijpelijk dat we niet direct volle bak het ordewoord kregen. De vrijgestelden hebben wel gepolst uiteraard hoe de sfeer op de werkvloer en bij de militanten was, om hun standpunt te bepalen. Ik vind dat niet meer dan normaal, en zou het zelfs nog liever besproken zien in een officiële militantenbijeenkomst (of zelfs bijeenkomsten waar alle leden naartoe kunnen komen), waarna na discussie over het regeerakkoord en toelichting door de vrijgestelden gestemd wordt om wel of niet mee te staken. Voorlopig is dat nog niet het geval (;-). Ik heb in elk geval laten weten dat ik achter de staking sta. “Jamaar jij bent politiek geëngageerd en met een duidelijke ideologie, nogal logisch dat jij voorstander van een politieke staking bent”, was soms het antwoord. “Ja, en dan, is dat een minder goede reden om te staken?” De politici mochten meer dan 500 dagen konkelfoezen om de kiesdistricten rond Brussel te hertekenen, maar als er dan eindelijk een regering is, dan moeten de besparingsmaatregelen er op minder dan een week tijd doorgejaagd worden. De enige argumenten die we daarbij hoorden waren “het moet van Europa”, of “Er is druk van de financiële markten”. Of nog eens het cliché van “door de vergrijzing moeten we langer werken” door onze strot rammen, terwijl er steeds meer werklozen bijkomen die niet aan de bak geraken. Wat wij de laatste jaren bij de NMBS zien wat “Het moet van Europa” is filialisering, privatisering, en uitbesteding, kortom een gestage ontmanteling van de openbare dienst ten koste van degelijke werkomstandigheden en ten koste van de dienstverlening. De NMBS is daardoor misschien al in 100 stukken gekapt. In sommige van die geprivatiseerde afdelingen werken gastarbeiders onder schijnstatuten in mensonwaardige werkomstandigheden. De kapitalistische besparingslogica heeft ook bij ons geen enkele scrupules. Als we daar niet tegen protesteren, dan zal die trend zich altijd verder zetten. Dan kunnen we even goed zeggen “kom, we schaffen de vakbond gewoon af en we gaan samen naar de slachtbank”.

Geplaatst in In de media