Hout stoken, of toch liever niet?

Een houtkachel, een pelletkachel of een open haard… Voor de een is het een gezellige en zelfs duurzame bron van warmte, voor de ander is het een bron van overlast. Is de ‘tevreden stoker’, net als de tevreden roker van weleer, gedoemd om uit te sterven?

CO2-neutraal ?

‘Mensen die hun huis verwarmen door houtstook hebben het idee dat ze iets goeds doen tegen de klimaatverandering.’ Tot op zekere hoogte is dat ook zo. Wanneer je bijvoorbeeld stookt op ‘sprokkelhout’, brengt je houtkachel alleen CO2 in de lucht die anders ook vrij zou komen, tijdens de rotting van het hout. Een houtkachel kan dus wel degelijk ‘CO2-neutraal stoken’. Dat wordt natuurlijk anders wanneer het brandhout van ver moet worden aangesleept. Zo deed men onderzoek naar hout dat zelfs uit Amerika wordt geïmporteerd om hier biomassacentrales te laten draaien.

Fijnstof !

De grotere pijn van houtstook zit in de uitstoot van fijnstof. Zoals ook een dieselauto zuiniger is met de uitstoot van CO2, maar viezer qua roet en andere schadelijke uitstoot, zo stoten ook houtkachels enorm veel meer schadelijke stoffen uit dan, zeg, een centrale verwarmingsketel. Soms kanop dertig tot veertig procent van het fijnstof in de lucht afkomstig zijn van houtstook door particulieren.

Heeft een gewone filter nut?

Moderne dieselauto’s kunnen het probleem van fijnstofuitstoot tot een minimum terugbrengen door gebruik te maken van filters en katalysatoren. Kan dat bij een houtkachel dan niet? Dat kan inmiddels wel. Relatief recent zijn er katalysatoren op de markt gekomen die in de kachelpijp van een houtkachel kunnen worden geplaatst. Dergelijke ‘nageschakelde katalysatoren’ zijn eenvoudig te plaatsen en kosten rond de 400 euro. De krullen van edelmetaal in zo’n katalysator vangen ongeveer twee derde van de hoeveelheid fijnstof uit de rook. Het zogenoemde ‘trekken’ van de schoorsteen nam daarbij wel met een vijfde af.

En een elektrostatisch filter?

Een andere oplossing is een elektrostatisch filter. Die geeft de stofdeeltjes een statische lading en vangt ze daarmee uit de schoorsteen. Die filters kunnen tot 90% van het fijnstof vangen. Zo’n filter kost al gauw meer dan duizend euro en moet vervolgens ook liefst door een erkende installateur worden ingebouwd.

Betere kachels

De uitstoot van de ene kachel verschilt nogal van de andere. Met name kachels die de rookgassen nog een keer door een ‘tweede verbrandingsruimte’ voeren, zijn een stuk schoner dan oude kachels die zo’n systeem niet hebben. ‘Buitenhaarden’ of vuurkorven zijn op geen enkele manier duurzaam te noemen, net zo min als openhaarden. Ze geven weliswaar een hoop gezelligheid, maar nauwelijks duurzame warmte.

Fout hout en smeulend vuur…

De grootste invloed op de uitstoot komt nog van ‘fout stoken’. Wanneer te nat hout wordt gebruikt, of de kachel wordt ‘gesmoord’ (de luchttoevoer wordt dichtgezet, om de kachel niet al te fel te laten branden), neemt de uitstoot met sprongen toe. Ook stoken op mistige dagen heeft een grote invloed op de overlast.

DE BESTE TIP IS VOLGENS ONS NOG STEEDS : ‘HELEMAAL NIET STOKEN OP HOUT.’

We hoorden dit in
“Vroege Vogels” van 15 april 2018
Het radio-tv programma van VARA Nederland ging te rade bij onderzoeker Arjan Plomp, die dit rapport schreef.

Geplaatst in In de media